Advert
Kiraz İsa Bey Camii
Mehmet KAMER/Han Kahvesi

Kiraz İsa Bey Camii

Bu içerik 53 kez okundu.

Cumhuriyet Mahallesi Çolak İbrahim Bey Caddesi üzerinde bulunmaktadır. Kiraz İsa Bey Camii'nin ne zaman yapılmış olduğuna dair hiçbir bilgi bulunmamaktadır. Kitabesi de mevcut değildir. Cami; asli mimarisi ile bugüne ulaşamamış, muhtemelen XIX. yy.'da çok köklü bir tamir ve tadilat geçirmiştir. Caminin minaresi istisna tutulursa XIX. yy. mimarisini andırmaktadır. İsa Bey Vakfı'nın gelirlerinden yapılan harcamalara ilişkin kayıtlardan anlaşılacağı üzere, bu camii, Ayasuluğ Camii (Selçuk İsa Bey Camii)'den daha erken olmalıdır ([1]).

İsa Bey Camii, 20.yy.'ın başlarında oldukça kötü durumdaydı. Çatısının acilen değişmesi ve çatıyı taşıyan malzemenin yenilenmesi gerekiyordu. Son cemaat yerindeki revakların sıvaları dökülmüş ve ahşap revaklar çürümüştü. 1960 yılında Kiraz Müftülüğü'nün caminin acilen restore edilmesi için Vakıflar Genel Müdürlüğü'ne durumu iletmesi üzerine Ankara'dan Arkeolog İlhan Akçay gelerek Kiraz'da üç gün kalmış ve cami hakkında hazırladığı raporu Vakıflar Genel Müdürlüğü'ne sunmak üzere ilçeden ayrılmıştır.             

İlhan Akçay, ilk tespitlerinde İsa Bey'in Bizanslılardan kalan kiliseyi camiye dönüştürdüğünü ve yapının kuzeybatısına da bir minare inşa edilerek ibadethaneye çevrildiğini ifade etmiştir. Yüzyılın başlarında Kiraz, büyük bir sel felaketi geçirince caminin alt bölümü tamamen toprakla dolmuş ve kullanılamaz hale gelmiştir. Caminin Aydınoğulları döneminde yapılan minaresine içeriden bir kapı açılmak suretiyle eski minare tekrar kullanılmaya başlanmıştır.

Arkeolog İlhan Akçay'ın ardından 1972 yılında Vakıflar Genel Müdürlüğü'nden Yüksek Mimar Yusuf Bey gelerek İsa Bey Camii'nde incelemelerde bulunmuştur. Caminin acilen restorasyonunun yapılması için Vakıflar Genel Müdürlüğü nezdinde yapılan yazışmalar sonucunda Yusuf Bey, caminin kiliseden camiye çevrilen bodrum katının toprak dolu zeminini temizletmiştir. Toprak dolgunun temizlenmesi için belediye de bu çalışmalara destek sağlamıştır. Bu çalışmalar sırasında kilise tabanına kadar ulaşılmış, kilisenin doğu ve batı kapıları ile altı adet gök mermer sütunları ortaya çıkarılmıştır. Bu sütunlar üzerine kuzeyden güneye iki adet beton kolon uzatılmak suretiyle caminin üst kat zemini sağlamlaştırılmıştır. Kiliseden dönüştürülen alt katta doğu kapısından içeriye girilen mermer merdivenler ile merdiven başındaki iki adet üzerinde haç resmi bulunan sütunlara dokunulmamış, muhafaza edilmesi sağlanmıştır. Caminin alt kat zemini rabıta malzemeyle kaplanmış, kıble tarafına ahşaptan bir minber eklenmiştir.      

Caminin üst kat zemini, rabıta tahta ile yenilenmiş, duvarlar sıvanarak elden geçirilmiş, caminin son cemaat yerindeki revaklar orijinalliği korunarak restore edilmiş, caminin çatısı da yenilenmiştir. Bu çalışmalar sırasında minarenin kırık merdivenleri tamir edilmiş ve kırık olan âlem de yenilenmiştir. Bugün cami ibadete açıktır. Caminin doğusunda yer alan medrese ise tamamen kaybolmuştur ([2]). Gelecek hafta Kiraz İsa Bey Camii'nin mimari özellikleri ile caminin yazı ve kitabelerini ele alacağım. Kalın sağlıcakla.

 

[1] Cahit Telci, Bir Bani, Üç Cami, Tarih İncelemeleri Dergisi, C.XXV, S.1,Temmuz 2010,  s.340.

[2] Yusuf Kamer’den şifâhî olarak alınmıştır. Yusuf Kamer, Kiraz İsa Bey Camii’nin emekli müezzini olup 33 yıl bu camide bilfiil görev yapmıştır.

Sende Yorumla...
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR X
Kaymakam Sarıoğlu’ndan pazar yeri denetimi
Kaymakam Sarıoğlu’ndan pazar yeri denetimi
Eve girerken suçüstü enselendiler
Eve girerken suçüstü enselendiler